HomeKennisbank

WEEE-symbool: wanneer moet de doorgestreepte afvalbak op je product staan?

Wanneer moet het WEEE-symbool op een elektrisch product staan? Lees waar je de doorgestreepte afvalbak plaatst, wanneer verpakking of handleiding mag en welke markeringen erbij horen.

Auteur:

Roger

· Gepubliceerd op

Laatst inhoudelijk bijgewerkt op 7 oktober 2026

Kort antwoord: valt een elektrisch of elektronisch apparaat onder de WEEE/AEEA-regels, dan moet het in beginsel het symbool van de doorgestreepte verrijdbare afvalbak dragen. Het symbool hoort zichtbaar, leesbaar en duurzaam op het product zelf te staan. Alleen wanneer formaat of functie dat echt onmogelijk maakt, mag je uitwijken naar verpakking en begeleidende informatie. Voor apparatuur die na de relevante invoeringsdatum op de markt is gebracht, moet bovendien herkenbaar zijn dat het om ‘nieuwe’ apparatuur gaat, doorgaans met de balk onder het symbool of met een datum.

Dit artikel behandelt uitsluitend de markering. Voor registratie, rapportage, inzameling en financiering lees je het overzicht van WEEE-verplichtingen en het praktische stappenplan voor WEEE-registratie in Nederland.

Wat betekent het WEEE-symbool?

Wat is WEEE? WEEE betekent Waste Electrical and Electronic Equipment, oftewel afgedankte elektrische en elektronische apparaten (AEEA). De doorgestreepte afvalbak is een herkenbaar symbool dat aangeeft dat je het apparaat niet bij het gewone huisvuil mag weggooien, maar apart moet laten inzamelen. Denk aan een kapotte broodrooster, föhn of lamp.

Het is dus geen kwaliteitskeurmerk. Het symbool zegt niet dat het product veilig is getest, dat CE-markering correct is toegepast of dat de producent in Nederland is geregistreerd. Het communiceert alleen de gescheiden afvalroute, terwijl de producent daarnaast eigen verplichtingen heeft voor registratie, rapportage, inzameling en verwerking.

Wanneer is de doorgestreepte afvalbak verplicht?

De markeringsplicht volgt uit de WEEE-richtlijn 2012/19/EU. In de actuele geconsolideerde tekst verplicht artikel 14 lid 4 lidstaten ervoor te zorgen dat producenten elektrische en elektronische apparatuur die op de markt wordt gebracht passend markeren met het symbool uit bijlage IX. De richtlijn verwijst daarbij bij voorkeur naar EN 50419:2022.

De hoofdvraag is daarom eerst of het concrete product elektrische of elektronische apparatuur binnen de WEEE-scope is. Sinds de open scope vallen de meeste apparaten die voor hun werking afhankelijk zijn van elektrische stroom, elektromagnetische velden of batterijen eronder, tenzij een specifieke uitzondering geldt.

  • temperatuuruitwisselingsapparatuur, zoals koelkasten, airco’s en warmtepompen;
  • schermen, monitoren en apparatuur met een schermoppervlak groter dan 100 cm²;
  • lampen;
  • grote apparatuur met ten minste één buitenafmeting van meer dan 50 cm;
  • kleine apparatuur zonder buitenafmeting van meer dan 50 cm;
  • kleine IT- en telecommunicatieapparatuur zonder buitenafmeting van meer dan 50 cm.

Ook een klein product zoals een USB-lader, elektrische tandenborstel, bluetoothtracker, rookmelder of koptelefoon kan dus onder WEEE vallen. Dat een apparaat goedkoop, draadloos, voor bedrijven bedoeld of onderdeel van een bundel is, sluit de markeringsplicht niet uit. Beoordeel uitzonderingen productgericht en leg de conclusie vast.

Welke markeringen horen bij de WEEE-verplichting?

1. De doorgestreepte verrijdbare afvalbak

Gebruik het officiële symbool uit bijlage IX van de WEEE-richtlijn. Teken geen eigen variant en vervang het niet door alleen een recyclingdriehoek, tekst als ‘niet weggooien’ of een algemeen afvalpictogram. Een grafisch gelijkend icoon kan de wettelijke betekenis verliezen of bij controle discussie opleveren.

2. Een herkenbare producentidentificatie

De apparatuur moet herleidbaar zijn tot de producent. Een merknaam of handelsmerk kan die functie vervullen als daarmee ondubbelzinnig duidelijk is welke onderneming juridisch verantwoordelijk is. Controleer of de naam op product, verpakking, handleiding, conformiteitsdocumenten en registratie bij elkaar past. Bij private label kan de verkoper zelf als producent gelden; lees daarom ook wanneer je juridisch fabrikant bent.

3. De balk onder het symbool of een datum

Voor apparatuur die na 13 augustus 2005 op de markt is gebracht, moet de marktintroductie na die datum herkenbaar zijn. In de praktijk gebeurt dat meestal met een horizontale balk onder de afvalbak. De officiële EU-bedrijfsinformatie noemt als alternatief een datum waarop het product op de markt is gebracht. De balk hoort bij deze datering en is niet slechts een decoratief onderdeel van het afvalbaksymbool.

Door Richtlijn (EU) 2024/884 gelden voor zonnepanelen en apparatuur die pas door de open scope onder WEEE kwam specifieke startdata: respectievelijk 13 augustus 2012 en 15 augustus 2018. Voor nieuwe producten is de praktische conclusie meestal hetzelfde: gebruik de actuele markering volgens EN 50419:2022 en leg de gekozen uitvoering vast in de productspecificatie.

Waar moet het WEEE-symbool staan?

Hoofdregel: op het product zelf

Plaats de markering op het apparaat en zorg dat die zichtbaar, leesbaar en duurzaam is. Kies een positie die ook na montage of normaal gebruik herkenbaar blijft. Een label in een afgesloten behuizing, onder een niet-verwijderbare accu of op wegwerpfolie is moeilijk te verdedigen. Het symbool mag worden gedrukt, gelaserd, gegraveerd of duurzaam in een typeplaatje worden opgenomen, zolang de uitvoering bestand is tegen de te verwachten gebruiksomstandigheden.

Uitzondering: formaat of functie maakt plaatsing onmogelijk

Alleen in uitzonderlijke gevallen mag je van productplaatsing afwijken. De richtlijn noemt de grootte of functie van het product. ‘De verpakking ziet er mooier uit’ of ‘het labelontwerp was al klaar’ is geen geldige reden. Kies je de uitzondering, neem het symbool voor de veilige route op de verpakking én in de gebruiksaanwijzing en garantie-informatie, en documenteer waarom markering op het product technisch niet mogelijk of functioneel bezwaarlijk is.

Heb je weinig ruimte, onderzoek dan eerst of een kleiner maar nog goed leesbaar en duurzaam symbool mogelijk is, eventueel naast het typeplaatje of modelnummer. Controleer de technische uitvoering aan de actuele versie van EN 50419:2022; de richtlijn zelf bevat niet alle praktische maat- en testdetails.

Praktische plaatsingscheck

  • staat het symbool daadwerkelijk op het product en niet alleen in een online afbeelding;
  • is het zonder demontage of speciaal gereedschap te vinden;
  • blijft het leesbaar na wrijving, warmte, vocht en normaal reinigen;
  • is de verhouding van het officiële pictogram niet vervormd;
  • staat de balk correct onder het symbool of is een geldige datum gebruikt;
  • is de producent via merk of andere identificatie herkenbaar;
  • is een afwijking naar verpakking en documenten schriftelijk onderbouwd;
  • komt dezelfde goedgekeurde labelversie terug in het technische dossier.

Wie moet de WEEE-markering regelen en controleren?

De producent in de betekenis van de WEEE-regels draagt de producentenverantwoordelijkheid. Dat kan de fabriek zijn, maar ook een Nederlandse importeur, een private-labelverkoper of een buitenlandse afstandsverkoper die apparatuur als eerste op de Nederlandse markt brengt. De handelsrol is dus belangrijker dan wie fysiek het pictogram afdrukt.

Laat je een fabrikant buiten de EU het label aanbrengen, dan blijft een controle vóór verkoop nodig. Vraag een drukbestand of scherpe foto van het definitieve productlabel op, vergelijk model- en merkgegevens en controleer een productiemonster. Bij import uit China is alleen een leveranciersverklaring onvoldoende; gebruik ook de checklist voor CE-markering en documenten bij import uit China.

Een distributeur die bestaande producten doorverkoopt, moet afwijkende of ontbrekende markeringen niet negeren. Zet een product bij twijfel niet zonder meer online of in de winkel, maar laat de verantwoordelijke producent of importeur aantonen hoe de WEEE-scope en markering zijn beoordeeld.

WEEE-symbool is niet hetzelfde als CE, recyclingcode of batterijsymbool

Op één product kunnen meerdere markeringen verplicht zijn. Houd de juridische betekenis en grafische bestanden uit elkaar:

  • WEEE-symbool: gescheiden inzameling van elektrische en elektronische apparatuur;
  • CE-markering: verklaring van de fabrikant dat het product voldoet aan toepasselijke EU-productwetgeving;
  • recyclingdriehoek of materiaalcode: informatie over materiaal of verpakking, maar geen vervanging voor WEEE;
  • batterijsymbool: afzonderlijke inzamel- en markeringsinformatie voor batterijen; een apparaat met ingebouwde batterij kan beide symbolen nodig hebben.
  • energielabel: informatie over energie-efficiëntie voor specifieke productgroepen en eveneens geen alternatief voor WEEE.

Bekijk bij een apparaat met accu ook welke documenten en markeringen voor producten met batterijen nodig zijn. Voor het complete fysieke label helpt de algemene uitleg wat er op een productlabel moet staan.

WEEE-markering controleren in zeven stappen

  1. Bepaal of het product onder de WEEE/AEEA-scope valt en noteer de relevante categorie.
  2. Bepaal welke onderneming per verkoopland als producent geldt.
  3. Gebruik het officiële pictogram en de actuele uitvoeringsregels van EN 50419:2022.
  4. Voeg de producentidentificatie en de balk of geldige datering toe.
  5. Kies een zichtbare, leesbare en duurzame positie op het product.
  6. Test een productiemonster en leg bij een uitzondering vast waarom productmarkering onmogelijk is.
  7. Archiveer labelbestand, foto’s, productspecificatie en goedkeuring in het technische dossier.

Maak de labelcontrole onderdeel van de productvrijgave, niet van een eindcontrole vlak voor verzending. Zo kan de matrijs, lasergravure of typeplaat nog worden aangepast voordat een volledige batch is geproduceerd.

Praktijkvoorbeelden

USB-lader met weinig labelruimte

Een compacte USB-lader valt doorgaans onder WEEE. Beperkte ruimte is niet automatisch een vrijstelling. Combineer het symbool waar mogelijk met modelnummer en elektrische waarden op de behuizing. Alleen wanneer een leesbare markering technisch niet past of de functie beïnvloedt, onderbouw je de uitzondering en gebruik je de toegestane alternatieve dragers.

Slimme bureaulamp met ingebouwde accu

De lamp is elektrische apparatuur en de accu vormt daarnaast een afzonderlijke batterijstroom. Het product kan daarom zowel WEEE- als batterijmarkeringen nodig hebben. Houd het apparaatgewicht en batterijgewicht bovendien apart in je producentenadministratie.

Private-label keukenapparaat

Een webshop laat een broodrooster onder eigen merk produceren. De fabriek kan de markering aanbrengen, maar de merkhouder moet controleren of de juiste WEEE-versie, producentidentificatie en overige labelgegevens op het uiteindelijke product staan. Een foto van een generiek fabrieksmodel is geen bewijs voor de geleverde private-labelbatch.

Veelgemaakte fouten

  • alleen het symbool zonder balk of geldige datering gebruiken;
  • een recyclinglogo of gewone afvalbak verwarren met het officiële WEEE-pictogram;
  • de markering uitsluitend op de webshop of verpakking plaatsen terwijl op het product ruimte is;
  • het symbool zo klein of contrastarm maken dat het niet leesbaar is;
  • een sticker gebruiken die bij normaal gebruik snel loslaat of slijt;
  • aannemen dat een markering van de Chinese fabrikant ook Nederlandse registratie dekt;
  • vergeten dat een ingebouwde batterij eigen markeringen en verplichtingen heeft;
  • geen definitieve labelfoto of goedgekeurd drukbestand in het dossier bewaren.

Veelgestelde vragen

Moet elk elektrisch product het WEEE-symbool hebben?

De meeste elektrische en elektronische apparatuur binnen de WEEE-scope moet worden gemarkeerd. Er bestaan specifieke uitzonderingen voor bepaalde apparatuur en toepassingen. Beoordeel daarom eerst de scope; de prijs, omvang van de verkoper of verkoop aan bedrijven geeft op zichzelf geen vrijstelling.

Mag het WEEE-symbool alleen op de verpakking staan?

Alleen wanneer de grootte of functie van het product markering op het product echt onmogelijk maakt. Leg die reden vast en plaats het symbool vervolgens op de voorgeschreven alternatieve dragers. Gebruik verpakking niet uit gemak of esthetiek.

Is de zwarte balk onder de afvalbak verplicht?

Er moet herkenbaar zijn dat de apparatuur na de relevante invoeringsdatum op de markt is gebracht. De gebruikelijke oplossing is de balk onder het symbool; een duidelijke datum kan volgens de officiële EU-uitleg een alternatief zijn. Werk volgens EN 50419:2022 om vorm en uitvoering consistent vast te leggen.

Hoe groot moet het WEEE-symbool zijn?

De richtlijn verlangt dat de markering zichtbaar, leesbaar en duurzaam is, maar bevat niet alle praktische afmetingen. Gebruik de actuele EN 50419:2022 voor de technische uitvoering en test de leesbaarheid op het werkelijke product, niet alleen in het ontwerpbestand.

Vervangt het WEEE-symbool de registratie bij Stichting OPEN?

Nee. Markering en producentenregistratie zijn verschillende verplichtingen. Een producent of importeur kan een correct symbool gebruiken en toch registratie- of rapportageverplichtingen missen. Controleer beide onderdelen afzonderlijk.

Moet het symbool ook op een online productpagina staan?

De WEEE-hoofdregel ziet op de fysieke apparatuur. Een duidelijke productfoto en afvalinformatie online kunnen consumenten helpen, maar vervangen de fysieke markering niet. Controleer daarnaast de aparte online informatieverplichtingen uit bijvoorbeeld de GPSR.

Maak de WEEE-markering onderdeel van je productvrijgave

Een correct pictogram is eenvoudig als de scope en verantwoordelijkheden vooraf duidelijk zijn. Koppel daarom WEEE aan je vaste vrijgaveproces: scope, producentrol, registratie, categorie, productgewicht, markering, batterijcontrole en verkooplanden. Met de KeurMatch ProductCheck krijg je een eerste indicatie van de productregels die je daarna in de officiële bronnen en productspecificatie kunt uitwerken.

Officiële bronnen

Inhoudelijk gecontroleerd op 29 september 2026. Deze uitleg is algemeen; de juiste markering hangt af van de scope, uitvoering en verkooplanden van het concrete product.